Нийтлэл

Нутгаа орхисон монгол гүнжийн түүх

12 насандаа төрсөн нутгаа орхин харь нутагт очиж хааны хатан болсон эрэлхэг монгол бүсгүй нойрсож буй цогцолбор газар өдгөө БНАСАУ-ын Көсэн хотноо бий. Солонгосын түүхэнд 31 дэх хаан болсон Гоу Мин 19 насандаа Монгол нутгаас хатан болох хүнээ сонгосон нь Ванги байжээ. Ийнхүү хааны их хатан болохоор нутгаасаа гарсан монгол гүнжийн нэрийг зарим эх сурвалжид Ванчен, Ногук зэргээр дурдсан байна. Тэрээр Солонгос дахь гурав дахь харийн гүнжээр өргөмжлөгдсөн түүхтэй.

Японы боловсролын систем хичээнгүй, зорилготой хүмүүс болгон төлөвшүүлдэг

Дэлхийд хамгийн хичээнгүй агаад тууштай хүмүүс гэдгээрээ гайхагддаг Япончуудын сургалтын систем нь их хачирхалтай төдийгүй чанараараа дэлхийд 6-р байранд ордог. Орчин цагийн техник технологийн ноён оргил гэж хэлж болохуйц тус улсын иргэд дунд боловсролгүй буюу бичиг үсэг тайлагдаагүй хүн гэж үгүй. Тэдний энэ их амжилтын гол нууц нь сургалтын систем мөнөөс мөн. Энэ нь тэднийг багаас нь хичээнгүй, зорилготой хүмүүс болгож төлөвшүүлдэг байна.

Царайны сайхнаар цай сүлдэггүй буюу бэрийг цайгаар сонж...

Цагаан сарын айхавтар сонжоо бол айл гэрийн цай юм шүү, галын бурхадаа. "Бэрийг сонжвол цай, эрийг сонжвол үг" гээд хэлчихье дээ."Амнаас унамаар цийдэм" гэдэг энэ үг чухамдаа чухамдаа, уучлаарай эгдүүцэл болоод бараг хараал юм шүү.

Б.Ринчен: Сархад сайхан ч ёс эрхэм

Архийн зүйлд бас ШАТАМ гэдэг нэр бий. Галд шатдаг учраас чингэж нэрлэсэн хэрэг.

Чихэр нь судсыг гэмтээж улмаар цусан хангамжийг муутгадаг...

Хэрэв хүний биенд чихрийн хэмжээ ихэсвэл хөөлт үүсэж улмаар таргална. Энэ нь эмэгтэйчүүдэд илүүтэй нөлөөлж хамгийн түрүүнд гуя, хөх хэмжээгээрээ томорч биеийн гальбар алдагдаж эхэлнэ. Чихэр идэх нь дахин чихэр идэх дур хүслийг ихэсгэх дааврын идэвхжилийг улам өдөөдөг учир хүүхэд, эмэгтэйчүүд илүү чихэрт дурладаг. Амттангууд нь маш их чихэрлэг учир хий хоосон илчлэг өгч хүүхдийг илүүдэл жин, таргалалтад хүргэж, хоол тэжээлийн дуталд оруулдаг. Шим тэжээлийн дуталд орсноор хүүхдийн сэтгэн бодох үйл ажиллагаа муудах, өсөлт хоцрох, биеийн зөв харьцаа алдагдах зэрэг сөрөг үр дагавартай.

Б.Бат-Эрдэнэ аваргын тогтоосон таван дээд амжилт

Монгол түмний уламжлалт Цагаан сарын баярт зориулсан үндэсний бөхийн барилдааныг 1963 оноос хойш тасралтгүй зохион байгуулжээ. Энэ жил 55 дахь жилтэйгээ золгож буй Улсын баяр наадмын дараа орох чансаа өндөр барилдааны сонин хачнаас хүргэе. Дархан аварга Б.Бат-Эрдэнэ 13 удаа түрүүлж дээд амжилт тогтоожээ. Алдарт хоёр Мөнх аварга 22 насандаа заан цолтойдоо түрүүлж байв. Энэ нь хамгийн залуудаа түрүүлсэн амжилт юм. Улсын аварга Хадбаатар гурван удаа түрүүлэхдээ Ишгэн, Цэрэнтогтох, Долгорсүрэн нарын Өвөрхангайн бөхчүүдийн үзүүр түрүүнд орхиж байв. Дархан аварга Б.Бат-Эрдэнэ 15 жил дараалан их шөвөгт шалгарч дээд амжилт тогтоожээ. /1988-2002/ Х.Баянмөнх 8, О.Балжинням Д.Сумъябазар нар 7, Ж.Мөнхбат Д.Мөнх-Эрдэнэ нар 6, Д.Цэрэнтогтох А.Сүхбат нар 5 жил дараалан их шөвөгт шалгарч байв.

Ѳрсөлдөж бус өөрийгөө хөгжүүлж амьдар

Монголчууд бидний бие биедээ атаархаж, бие биенээ муулж байдаг муу араншингийн үндэс нь УРАЛДААН бас ѲРСѲЛДѲѲН гэж надад бодогддог юм. Монголчууд бид хар багаасаа л уралдаж, ѳрсѳлдѳж ѳссѳн. Хэрвээ айлын хүүхдээс ямар нэгэн байдлаар дутуу байх аваас “турсгаа хуулуулах” хэмжээний шийтгэл эс бѳгѳѳс уруулаа тас зууж, нулимсаа залгилах хэмжээний “шоололт” амсана. Аав ээж минь биднийг загнахдаа “Чи тэдний хүүхдийг хар, тэгээд ѳѳрийгѳѳ хар” гэж жишээлнэ. Заавал түүнтэй адилхан байх ёстой болоод ирэхээрээ гэмгүй түүнд хорсож занана, эс бол түүнээс ямар нэгэн муу тал олох гэж анана. Түүнээс ѳѳрийгѳѳ “дор” гэж бодохоороо ямар нэгэн ѳѳ олж харах хүсэл минь түүнд дургүйцлээ илэрхийлэх шалтаг нь болдог аж. Хэн нэгэнд атаархах атаархал нь түүнээс ямар нэгэн ѳѳ олж бусдад муучлан бах таваа хангах адбиш хүсэл болдог аж. Надтай адил хүүхдүүд олон болохоор хамтдаа хов ярьж хэн нэгнийг муулан, түүнээсээ сэтгэлийн их таашаал тайвшрал авах хэмжээнд хүрч түгэх аж.

Монгол Улс Хятадаас тусгаар тогтнолоо Оросын ачаар л олж авсан...

Монгол Улс Хятадаас тусгаар тогтнолоо Оросын ачаар л олж авсан. Тодорхой хэлбэл 1911 онд Синьхай хувьсгалын дараа үүссэн эмх замбараагүй байдлыг ашиглан Монгол Хятадаас өөрсдөө салсан ч эхлээд Хаант Орос, дараа нь ЗХУ Бээжингээр Монголын тусгаар тогтнолыг албан ёсоор хүлээн зөвшөөрүүлсний ачаар л тусгаар тогтнолоо хадгалан үлдэж чадсан. Гэхдээ Хятад улс Монголын тусгаар тогтнолыг хэрхэн хүлээж авдаг нь сонирхолтой. Хятадын түүхийн бүх сурвалж бичиг, хэвлэлд Монгол Улс хууль бусаар тусдаа гарсан, Хятад орон сул дорой байсныг ашиглан ЗХУ хүчээр Монголын тусгаар тогтнолыг зөвшөөрүүлсэн гэж бичсэн байдаг. Тэгэхээр хэрэв боломж гарвал Бээжин Монголоос тусгаар тогтнолыг нь булаан авна гэсэн үг юм. Асар том газар нутагтай (1,56 сая кв. км, дэлхийд 18-т орно), маш бага хүн амтай (2,9 сая, дэлхийд 140-т орно) энэ орон Хятадын түрэмгийллээс өөрийгөө хамгаалах ямар ч боломж байхгүй. Энэ түрэмгийллийг зөвхөн Орос улс л зайлуулж байгаа билээ.

Засгийн яамдын толгойлогч сайдуудыг томилон тавьж буулгасан хишиг тараах зарлиг

Энэ арванхоёрдугаар сарын 29-нд 1911 оны Үндэсний хувьсгалын 106 жилийн ой тохиож буй. Энэ түүхт үйл явдлын талаар түүхэн баримтуудыг та бүхэнд цувралаар хүргэж байгаа билээ.

Анхны Үндсэн хуулиа баталж, Бүгд Найрамдах улсаа тунхагласан түүхт өдөр

Үндсэн хууль нь эцсийн дүндээ эрх чөлөөг эрмэлзэх хүний төрөлхийн зан чанараас үүдэлтэй бөгөөд ихэнх судлаачдын санал нэгддэг нийтлэг ойлголтын хувьд "Улс орны тусгаар тогтнол, бүрэн эрхт байдал, хүний эрх, эрх чөлөөг бататгасан, төрийн эрх мэдлийг хуваарилах зарчим дээр үндэслэгдсэн хуулиудын хууль бүхий дээд хүчин чадалтай улс төр, эрх зүйн баримт бичиг" хэмээн тодорхойлдог.

Гитлер яагаад жүүдүүдийг үзэн яддаг байсан бэ?

Гитлерийн засаглалын үед нийт 6 сая орчим жүүд үндэстэн амиа алдсан юм. Энэ нь Европ тивд байгаа нийт жүүдүүдийн 88% нь болж байгаа юм. Тэднийг барьж хорин, тамлан зовоож алдаг байв.

Бүх зүйлс нэг цэгээс л үүссэн, эцэст нь бүх зүйлс нэг цэг л болно

Би, та, бид бүгд 13,7 тэрбум жилийн өмнөх их тэсрэлтээс үүсэн хязгааргүй орон зай руу тэлж яваа, орон-цагийн нэгээхэн жижиг мужийг эзлэн орших, эгэл нэгэн галактикийн захад буй, нүдэнд үзэгдэх зуун тэрбум оддын дундах жирийн нэгэн шар од болох нарны таталцлын хүрээнд багтах цэнхэр гаригийн хүмүүс билээ.

“Тэргүүн хулгайч” Б.Цэрэнбатыгаа Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх яах бол...

Хөөрхий дөө, Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүхийн эргэн тойронд М.Энхболд, Д.Хаянхярваа, Н.Номтойбаяр гээд хүчтэй дайснууд бужигнасаар л байхад А.Ундраа, Д.Оюунхорол, Н.Амарзаяа, Б.Ундармаа, М.Билэгт гээд түлхээд унагачихмаар чадал муутай дайснууд ч яралзтал гараад ирсэн.

УИХ-ын гишүүн Б.Ундармаа ЖДҮ байтугай ажилгүйчүүдийн мөнгийг ч булаажээ...

Хувьдаа 128 тэрбумын хөрөнгөтэй,арилжааны банктай, "Бишрэлт", "WellMart" сүлжээ дэлгүүрийн эзэн, УИХ-ын гишүүн Б.Ундармаа ЖДҮДС-аас зээл авсан нь илрээд буй. Монголын толгой баячуудын нэгт тооцогддог тэрээр ЖДҮ-ийн зээлээс гадна ажилгүй иргэдийг ажлын байртай болоход төрөөс дэмжих зорилготой “Хөдөлмөр эрхлэлтийг дэмжих сан ”-ийн жижиг зээлийн эх үүсвэр 7,6 тэрбум төгрөгийн талыг хувийн “Капитал” банкаараа дамжуулан зориулалтын бусаар зарцуулсан байна.

Биеэ тоох өвчин

Бурхан минь, Азийн цээжинд аргагүй хийморьтой мундаг нэг үндэстэн аагаа багтаан амьдарч байгаа юмаа даа. Тасархай ховор гентэй л гэнэ, юмыг сурах, хүлээн авч байгаа байдал, дасан зохицох тал дээр бол бусад үндэстэн хол хоцорсон юм байх. Дэлхийд өөр хаана ч байхгүй онгон дагшин байгальтай, газрын баялгаараа тэргүүлж бусад улс шүлсээ гоожуулсан оронд хүнд зарцлагдвал хийморь сүлд нь унаж мэдэх цээжээ дэлдсэн хэдхэн монгол амьдрах...

Дугарын Дунгаржид: Үндэсний хэл бичгээ мэдэхгүй аваас хагас хүн болой

Дунгаржид нь 1901 онд Буриадын Хэжэнгэ нутагт төржээ. Арваад наснаас гэрийн багшаар монгол бичиг заалган сурснаас гадна хавь ойрын орос хүүхдүүдтэй тоглосоор орос хэл бичиг сурсан, өндөр боловсролтой бүсгүй байв. Улааны хядлагаас зугтан Буриад нутгаа хаяж, Монголд ирээд ардын хувьсгал болон сургууль соёл, эрдэм боловсролын ажлыг ихэд дэмжин, гал халуун сэтгэлээр гар бие оролцож эхэлжээ. “Гал халуун” гэхийн учир нь Хэнтийд, хөдөө ирээд байхдаа намын үүрийн хурал дээр босож, намд энгийн ардын эмэгтэй хүүхэд элсэж болохгүй юу хэмээн асууж, өөрөө хөөцөлдсөөр байж, бичиг эрдмийн аргагүй боловсролоороо элсэж чадсанаар барахгүй, Намын Төв сургуульд орсон байна.

Монголчууд бид ёс суртахуунтай байх ёсгүй юу

Хүүхдээ сургуульд оруулахын тулд багш, эрхлэгчдэд нь мөнгө өгчээ, хахууль авсан нь илчлэгдсэн зарим сургуулийн захирал цагдаа, АТГ-ын хаалга татжээ гэсэн гэмт хэргийн шинжтэй бөөн шуугиан манай нийгэмд дэгдэж байна. Яагаад ч юм монголчууд оройн дээд гурван эрдэнийн нэгийг багш хэмээн хүндэтгэн дээдэлсээр ирсэн байдаг. Гэтэл багш гэх эрхэм албатай хүмүүсийг ийм зүйлд нэр нь холбогдохоор хүмүүст нэг л таагүй, гонсоймоор мэдрэмж төрсөн нь мэдээж. Үүнтэй холбоотойгоор төвийн хэвлэлүүдээр нэг зар байнга явах боллоо. “Та нар хүүхдээ мөнгө төлж, хахууль өгч сургуульд оруулсан бол одоо сайн дураараа тэр талаарх мэдээллийг АТГ-т мэдэгдвэл мөнгийг чинь буцаагаад өгч, хүүхдийг чинь сургуульд нь хэвээр нь үлдээнэ. Та шоронд суухгүй, харин мөнгийг чинь авсан хүнийг шоронд хийнэ” гэсэн утгатай зарын шинжтэй мэдээлэл их цацаж байна.

Монгол эрчүүдийн олонхийг сөхрүүлж байгаа Зөрчлийн хууль...

Ер нь л тэнд хоригдогчдын ихэнх нь “Энэ Зөрчлийн тухай хуулийн улмаас маш олон гэр бүл салж сарниж, олон хүүхэд өнчирч байна. Эхнэрүүд гарах үр дагавар амьдралд авчирч буй хор нөлөөг үл бодолцон зөвхөн ялих ялихгүй өшөө авах санаагаар Зөрчлийн тухай хуулийг самууруулж дуусч байна. Монголын эрчүүд шоронг дүүргээд дуусах бололтой” гэцгээж байв.

XIV Далай лам - Үхэл, мөнх бусын талаар Бурханы шашны өгөх зөвлөгөө

Үхэл бол байж болошгүй зүйл биш. Энэ нь өдөр бүр дэлхийн хаа сайгүй тохиолдож байдаг. Үхэх цаг зайлшгүй ирнэ гэдгийг ойлгох нь амьдралаа учир утгатай жолоодоход тусалдаг. Үхэл хэзээ ч ирж болно гэдгийг ойлгосон үед бидний аар саар зүйлийн талаар маргаж, тэмцэлдэх хандлага багасдаг. Бид бусдад аль болох их тусалж амьдралаа бүрэн дүүрэн ашиглах хандлагатай болдог.

“Баяжих” шунал

Залуу насандаа хүн болгон баяжихыг мѳрѳѳддѳг. “Хэнээс ч дутахгүй” сайхан амьдрах хүслийн биелэл нь “их мѳнгѳ” хэмээн бодно. Тэрэн шиг үнэтэй машин унаж бусдын атаархлыг тѳрүүлэх сэн, түүн шиг сайхан хаустай болж бусдад гайхуулах сан, их мѳнгѳтэй болж бусдыг ѳѳртѳѳ зусардуулах сан, гоё сайхан харагдаж бусдыг ѳѳртѳѳ дурлуулан дагуулах сан гэж “мѳнгѳ тѳлѳхгүй” мѳрѳѳдѳлдѳѳ автан санааширна. Харин “Яаж их мѳнгѳтэй болох вэ?” гэж бодитоор эргэцүүлэхийн оронд бусдыг ѳѳртэйгээ харьцуулан жишээд “Болж л таараа” хэмээн ѳѳрийгѳѳ зоригжуулах аж. Хэн нэгэн яаж баяжаад байгааг судалж мэдэхийн оронд “Ямар нэгэн аргаар баяжиж болдог юм байна” гэх хийсвэр тѳсѳѳлѳл нь биднийг бодит боломжоос холдуулан хий дэмий тачаадан гасалж, бухан бярууны “Дүүрсэн хэрэг, дүрээд л үхье” гэдэг мунхаглал руу хѳтѳлнѳ. “Аз сорьж болдоггүй” амьдралд бүх зүйл ѳѳрийн гэсэн хатуу дүрэмтэй.

Нийтлэл


Ярилцлага


Entertainment

Шар мэдээ